Жаяу жүргіншілер мен жолаушылардың жолда жүрудің негізгі ережелері
Жол қозғалысына қатысушылар:
міндетті
Жол қозғалысы ережелерінің, бағдаршам сигналдарының, белгілер мен таңбалардың оларға қатысты талаптарын білу және сақтау, сондай-ақ реттеушілердің өкімдерін орындау.
- Біздің елімізде көлік құралдарының оң жақты қозғалысы орнатылғанын есте сақтаңыз.
тыйым салынады
Жол жабынын зақымдауға немесе ластауға.- Жол белгілерін, бағдаршамдарды және қозғалысты ұйымдастырудың басқа да техникалық
құралдарын алып тастау, қоршау, бүлдіру, өз еркімен орнату.
- Жолда қозғалысқа кедергі келтіретін заттарды қалдыруға.
- 1 Жаяу жүргіншілер тротуармен немесе жаяу жүргіншілер жолымен, ал олар болмаған кезде — жол жиектерімен, велосипед жолымен немесе жолдың жүру бөлігінің шетімен бір қатармен қозғалуы тиіс.
- 2 Елді мекендерден тыс жерде жолдың жүру бөлігінің шетімен жүру кезінде жаяу жүргіншілер көлік құралдарына қарай жүруге тиіс.
- 3 Егер жаяу жүргінші велосипед, мотоцикл немесе мопед жүргізіп келе жатқан жағдайда, ол көлік құралдарының жүрісі бойынша жүруге тиіс.
- 4 Көшеде келе жатқанда, жаяу жүргінші шығып келе жатқан көліктің астына түсіп қалмау үшін гараждардан, автотұрақтардан және басқа да осындай жерлерді айналып өтуге тырысуы керек.
- 5 Жаяу жүргінші өтіп бара жатқан автомобильге тікелей жақын жерде тоқтамауы тиіс.
- 1 Үйден шықпас бұрын, көктайғақта жүру кезінде тұрақтылықты арттыру үшін аяқ киімді дайындау керек (аяқ киім табанын тегістеуішпен ысқылаңыз, аяқ киімнің тартылуын арттыру үшін табанға оқшаулағыш таспаны жабыстырыңыз).
- 2 Жолда асықпау үшін үйден ертерек шығу ұсынылады.
- 3 Жаяу жүріп келе жатып аяғыңыздың бұлшық еттерін босатып, құлауға дайын болу керек. Қолдар сөмкелер мен басқа заттардан бос болғаны жөн.
- 4 Құлаған кезде қол мен аяқ бұлшық еттерін қатайтып, жерге құлаған кезде бір жаққа қарай аударылып кету керек. Есіңізде болсын! Ең қауіпті құлау – бұл тік арқаға және босаңсыған қолдарға құлау.
- 1 Жолдың жүру бөлігін жаяу жүргіншілер өткелінен өту керек. Ең қауіпсіз өту — жер асты немесе жер үсті. Олар болмаған жағдайда жол қиылыстарында тротуарлар немесе жол жиектері бойымен өтуге болады.
- 2 Қозғалыс реттелетін жерлерде жүріс бөлігінен өту үшін реттеушінің немесе жаяу жүргінші бағдаршамының немесе көлік бағдаршамының сигналдарын басшылыққа алу қажет.
- 3 Көру аймағында өткел немесе жол қиылысы болмаған кезде жол екі жаққа да жақсы көрінетін бөлгіш жолағы бар учаскелерде жолдың жүріс бөлігінің шетіне тік бұрышпен өтуге рұқсат етіледі.
- 4 Реттелмейтін жаяу жүргіншілер өткелдерінде өткелдің қауіпсіз болатынына көз жеткізіп, жолдың жүру бөлігіне шығуға болады. Мұны істеу үшін алдымен солға, содан кейін оңға қарай мұқият қарап, жақын жерде көліктер жоқ екеніне көз жеткізіңіз.
- 5 Жолға шығуға болмайды.
- 6 Жолды кесіп өтпес бұрын қадамды бәсеңдетіп, жағдайды бағалау керек; тіпті жолды бағдаршамның жасыл сигналына ауысқан кезде де айналаны қарау керек.
- 7 Баяу жүретін машинаның алдында жолдың жүру бөлігін кесіп өтпеу керек, себебі оның артында үлкен жылдамдықпен келе жатқан басқа машинаны байқамауға болады.
- 8 Жақындап келе жатқан көлік құралдарының жоқтығына көз жеткізбей, тоқтап тұрған көлік құралының немесе жолдың жүру бөлігінің көрініп тұруын шектейтін басқа кедергінің салдарынан көлік жүретін бөлікке шығуға болмайды.
- 9 Өтуді аяқтауға үлгермеген жаяу жүргіншілер қарама-қарсы бағыттағы көлік легін бөлетін сызықта тоқтауы тиіс. Өтуді одан әрі қозғалыстың қауіпсіздігіне көз жеткізу арқылы және бағдаршамның немесе реттеушінің сигналын ескере отырып жалғастыруға болады.
- 1 Автобусты, троллейбусты және трамвайды отырғызу алаңдарында (тротуарларда, жол жиегінде) күте аласыз.
- 2 Көлік құралына отырғызу көлік толық тоқтаған кезде, кезектілікті сақтай отырып және басқа жолаушыларға кедергі жасамай басталады.
- 3 Трамвайға отырғызу кезінде, егер трамвай жолдары көшенің ортасында орналасса және жолдың жүру бөлігін кесіп өту қажет болса, екі жаққа да қарап, жолдың бос екеніне көз жеткізіп, тоқтаған трамвайға бару керек.
- 4 Көлік құралының салонына кіре отырып, қосалқы және апаттық шығу орындарының қай жерде орналасқанына назар аудару керек.
- 5 Отыруға арналған бос орын болмаған жағдайда, қолмен тұтқаға немесе арнайы құрылғыға ұстап, жолдың ортасында тұруға болады.
- 6 Кіретін есіктің алдында тұруға болмайды, тіпті оған сүйенуге де болмайды, өйткені ол кез келген уақытта ашылуы мүмкін.
- 7 Қоғамдық көлікте салонмен жүру ол толық тоқтаған кезде ғана болады.
- 1 Өрт туралы дереу жүргізуші мен жолаушыларға хабарлаңыз, көлікті тоқтатып, есіктерді ашуды талап етіңіз.
- 2 Есіктер бұғатталған кезде көлік құралының салонынан эвакуациялау үшін шатырдағы авариялық люктерді және бүйір әйнектер арқылы шығу жолдарын пайдалану (қажет болған жағдайда шыныны аяқпен сындыруға болады).
- 3 Эвакуация кезінде дүрбелеңге жол бермеңіз және жүргізушінің нұсқауларын орындаңыз.
- 4 Кез-келген көлік құралында жану кезінде улы газдар шығаратын материалдар бар, сондықтан салоннан тез, бірақ үрейленбей, аузыңыз бен мұрныңызды орамалмен немесе киім жеңімен жауып тастау керек.
- 5 Есіңізде болсын! Троллейбус пен трамвайда металл электр кернеуі астында қалуы мүмкін, сондықтан салоннан шыққан кезде оларға қол тигізбеген жөн.
- 6 Салоннан шығып, көлік құралынан алыстап, зардап шеккендерге қолдан келгенше көмек көрсету қажет.
Жарқылдайтын көк маягі және дыбыс сигналы іске қосылған көлік құралдары жақындаған кезде, тіпті бағдаршамның жасыл сигналы кезінде де жаяу жүргіншілер үшін жолдың жүру бөлігінен өтпей тұрып, осы көлік құралдарына жүру бөлігін беру қажет.
Мұны білу керек!
Велосипед пен мопедті қауіпсіз жүргізу ережелері
Велосипед пен мопед көлік құралдарына жатады. Жолда жүру кезінде велосипедті басқаруға жасы 14-тен кем емес, мопедті 16-дан кем емес адамдарға рұқсат етіледі.
Велосипед және мопед жүргізушілеріне рұқсат етіледі
1.Тек қана жолдың шеткі оң жақ жүріс бөлігі бойынша мүмкіндігінше оң жаққа бір қатарға қозғалу керек.
2. Егер бұл жаяу жүргіншілерге кедергі келтірмесе, жол жиегімен жүруге жол беріледі.
3. Сол жақ бұрылысты немесе кері бұрылысты тек осы бағытта жүруге арналған бір жолағы бар және трамвай қозғалысы жоқ жолдарда орындау керек.
Велосипед және мопед жүргізушілеріне тыйым салынады
1.. Рөлді бос жіберіп айдау.
2.. 7 жасқа дейінгі баладан басқа жолаушыларды сенімді басқыштармен жабдықталған қосымша орындықта тасымалдауға.
3.. Велосипедтің өлшемдерінен ұзындығы немесе ені бойынша 0,5 м-ден асатын немесе оны басқаруға кедергі келтіретін жүкті тасымалдау.
4.. Жанында велосипед жолы болған кезде жолдың жүру бөлігімен жүруге.
Велосипедтердің техникалық жай-күйі мен жабдығына қойылатын талаптар:
- Велосипедтерде ақаусыз тежегіштер мен дыбыстық сигнал болуы, яғни дайындаушы зауыттың техникалық талаптарына сәйкес келуі тиіс.
- Жолдарда тәуліктің қараңғы уақытында қозғалған кезде велосипедтер сыртқы жарық аспаптарымен: алдынан — ақ түсті фармен, артынан — фонарьмен немесе қызыл түсті жарық қайтарғышпен, бүйір жағынан — қызғылт сары немесе қызыл түсті жарық қайтарғышпен жабдықталуға тиіс.
